देवगिरी-दौलताबाद

छत्रपती संभाजीनगर · भुईकोट · चढाई: सोपा

यादवांची राजधानी; अंधारी भुयार, खंदक आणि चांद मिनार.

छत्रपती संभाजीनगरजवळचा देवगिरी किल्ला म्हणजे शंकूच्या आकाराच्या एकाच डोंगराला खोदून बनवलेला अभेद्य किल्ला. बाराव्या शतकाच्या अखेरीस यादव राजांनी देवगिरीला राजधानी केलं. १२९६ मध्ये अल्लाउद्दीन खिलजीने स्वारी केली, आणि पुढे १३२७ मध्ये दिल्लीचा सुलतान मुहम्मद बिन तुघलक याने आपली राजधानीच दिल्लीहून इथे हलवली, आणि नाव ठेवलं 'दौलताबाद'!

किल्ल्याभोवती खोल खंदक, अनेक तटबंदीचे थर, आणि गडावर जाताना 'अंधारी' — खडकात खोदलेलं, वळणावळणाचं, पूर्ण अंधारं भुयार — आहे. शत्रू आत शिरला तर तो अंधारात गोंधळून जायचा. पायथ्याशी पंधराव्या शतकातला उंच 'चांद मिनार' आणि 'मेंढा तोफ' आहे.

कसं जायचं

छत्रपती संभाजीनगरहून वेरूळकडे जाताना सुमारे पंधरा किलोमीटरवर. भारतीय पुरातत्त्व विभागाचं तिकीट.

उत्तम काळ

ऑक्टोबर ते मार्च

टीप

अंधारी भुयारातून जाताना टॉर्च सोबत ठेवा. वेरूळ लेणी, घृष्णेश्वर आणि खुलताबाद एकाच दिवशी पाहता येतात.