महाराष्ट्रातली पर्यटन स्थळं (१०३)
- मुंबई मुंबई · कोकण
सात बेटांपासून बनलेलं हे शहर आज भारताची आर्थिक राजधानी आहे. 'स्वप्नांचं शहर' म्हणून ओळखली जाणारी मुंबई कधीच झोपत नाही — पहाटेच्या… - अलिबाग रायगड · कोकण
मुंबईकरांचं आवडतं 'वीकेंड' ठिकाण. नारळी-पोफळीच्या बागा, शांत समुद्रकिनारे आणि समुद्रातला कुलाबा किल्ला ही अलिबागची ओळख. - मुरुड-जंजिरा रायगड · कोकण
मुरुड हे छोटंसं किनारी गाव, पण त्याच्या समोरच्या समुद्रात उभा आहे इतिहासातला अजिंक्य जलदुर्ग — जंजिरा. सिद्दींचा हा किल्ला कधीच जिंकला… - रायगड रायगड (महाड) · कोकण
छत्रपती शिवाजी महाराजांनी ज्याला स्वराज्याची राजधानी केलं, तो रायगड. १६७४ मध्ये इथेच महाराजांचा राज्याभिषेक झाला. प्रत्येक मराठी माणसाने… - हरिहरेश्वर-श्रीवर्धन रायगड · कोकण
सावित्री नदी समुद्राला मिळते तिथे वसलेलं हरिहरेश्वर 'दक्षिण काशी' म्हणून ओळखलं जातं. डोंगर, समुद्र आणि प्राचीन मंदिर यांचा सुंदर संगम इथे… - दापोली रत्नागिरी · कोकण
समुद्राजवळ असूनही इथली हवा थंड असते, म्हणून दापोलीला 'कोकणचं महाबळेश्वर' म्हणतात. लाल माती, आंब्याच्या बागा आणि लांबलचक किनारे ही दापोलीची… - गणपतीपुळे रत्नागिरी · कोकण
निळाशार समुद्र, पांढरी वाळू आणि किनाऱ्यालगतचं स्वयंभू गणपती मंदिर — गणपतीपुळे हे कोकणातलं सगळ्यात लोकप्रिय तीर्थक्षेत्र आणि पर्यटन स्थळ आहे. - रत्नागिरी रत्नागिरी · कोकण
हापूस आंब्याची राजधानी आणि लोकमान्य टिळकांचं जन्मस्थान. रत्नागिरी हे कोकणातलं महत्त्वाचं शहर इतिहास, समुद्र आणि आंबा या तिन्हींसाठी… - वेळास रत्नागिरी · कोकण
मंडणगड तालुक्यातलं वेळास हे छोटंसं, शांत गाव. पण दर वर्षी हिवाळा संपता संपता इथे निसर्गाचा एक अद्भुत सोहळा घडतो — ऑलिव्ह रिडले कासवांच्या… - मालवण-तारकर्ली सिंधुदुर्ग · कोकण
महाराष्ट्राच्या दक्षिण टोकाकडचं मालवण म्हणजे समुद्र, इतिहास आणि झणझणीत मालवणी जेवण. शिवरायांनी समुद्रात बांधलेला सिंधुदुर्ग किल्ला इथलं… - सावंतवाडी सिंधुदुर्ग · कोकण
हिरव्यागार डोंगरांच्या कुशीतलं सावंतवाडी हे संस्थानकालीन शहर. शहराच्या मधोमध असलेला मोती तलाव आणि त्याकाठचा राजवाडा या शहराला खास शोभा… - आंबोली सिंधुदुर्ग · कोकण
सह्याद्रीच्या दक्षिण टोकावरचं आंबोली हे पावसाळ्यातलं स्वर्ग. इथे महाराष्ट्रातला सगळ्यात जास्त पाऊस पडणाऱ्या भागांपैकी एक भाग आहे —… - पुणे पुणे · पश्चिम महाराष्ट्र
पेशव्यांची राजधानी, 'विद्येचं माहेरघर' आणि आजचं आयटी शहर — पुणे परंपरा आणि आधुनिकता दोन्ही जपतं. शनिवारवाडा हे पेशवाईचं प्रतीक, तर लाल… - लोणावळा-खंडाळा पुणे · पश्चिम महाराष्ट्र
मुंबई आणि पुण्याच्या मधोमध सह्याद्रीत वसलेली ही जुळी हिल स्टेशन्स पावसाळ्यात जणू हिरव्या चादरीत लपेटली जातात. धुकं, धबधबे आणि गरम भज्यांची… - आळंदी-देहू पुणे · पश्चिम महाराष्ट्र
इंद्रायणीच्या काठावरची ही दोन गावं मराठी भक्तिपरंपरेचं हृदय आहेत. आळंदीत संत ज्ञानेश्वरांनी संजीवन समाधी घेतली, तर देहू हे संत तुकाराम… - जेजुरी पुणे · पश्चिम महाराष्ट्र
महाराष्ट्राचं लोकदैवत खंडोबा याचं मुख्य स्थान म्हणजे जेजुरी. डोंगरावरचं मंदिर, दीपमाळा आणि भंडाऱ्याची (हळदीची) उधळण यामुळे जेजुरीला… - भीमाशंकर पुणे · पश्चिम महाराष्ट्र
सह्याद्रीच्या घनदाट जंगलात वसलेलं भीमाशंकर हे बारा ज्योतिर्लिंगांपैकी एक. भीमा नदीचा उगमही इथेच मानला जातो. - महाबळेश्वर-पाचगणी सातारा · पश्चिम महाराष्ट्र
महाराष्ट्राचं सगळ्यात लोकप्रिय थंड हवेचं ठिकाण. ब्रिटिश काळात मुंबई प्रांताची 'उन्हाळी राजधानी' असलेलं महाबळेश्वर आजही उन्हाळ्यात… - सातारा सातारा · पश्चिम महाराष्ट्र
छत्रपतींच्या गादीचं शहर सातारा हे इतिहास आणि निसर्ग दोन्हींनी समृद्ध आहे. शहराच्या माथ्यावर अजिंक्यतारा किल्ला उभा आहे. - वाई सातारा · पश्चिम महाराष्ट्र
कृष्णा नदीच्या काठावरचं वाई हे घाटांचं आणि मंदिरांचं गाव. पेशवेकाळात विद्वानांचं केंद्र असलेल्या वाईला 'दक्षिण काशी' असंही म्हटलं जातं. - कोल्हापूर कोल्हापूर · पश्चिम महाराष्ट्र
'करवीर नगरी' कोल्हापूर म्हणजे अंबाबाईचं देवस्थान, कुस्तीची परंपरा, कोल्हापुरी चप्पल आणि झणझणीत जेवण. राजर्षी शाहू महाराजांचं हे शहर… - पन्हाळा कोल्हापूर · पश्चिम महाराष्ट्र
कोल्हापूरजवळचा पन्हाळा हा महाराष्ट्रातल्या मोठ्या किल्ल्यांपैकी एक आणि एक छोटंसं थंड हवेचं ठिकाणही. किल्ल्यावर आजही गाव वसलेलं आहे. - सांगली-मिरज सांगली · पश्चिम महाराष्ट्र
कृष्णाकाठची सांगली आणि शेजारचं मिरज ही जुळी शहरं हळद, संगीत आणि नाट्यपरंपरेसाठी ओळखली जातात. सांगलीचं गणपती मंदिर हे शहराचं श्रद्धास्थान… - पंढरपूर सोलापूर · पश्चिम महाराष्ट्र
चंद्रभागेच्या (भीमा नदीच्या) काठावरचं पंढरपूर म्हणजे वारकरी संप्रदायाचं परम श्रद्धास्थान. विटेवर उभा असलेला विठ्ठल आणि रुक्मिणी यांचं… - सोलापूर सोलापूर · पश्चिम महाराष्ट्र
सोलापूर म्हणजे चादरी, शेंगा चटणी आणि कडक भाकरी! हे शहर एके काळी कापड गिरण्यांसाठी प्रसिद्ध होतं, आणि आजही सोलापुरी चादरीला भौगोलिक मानांकन… - अक्कलकोट सोलापूर · पश्चिम महाराष्ट्र
सोलापूर जिल्ह्यातलं अक्कलकोट हे श्री स्वामी समर्थांचं स्थान म्हणून ओळखलं जातं. 'भिऊ नकोस, मी तुझ्या पाठीशी आहे' हे स्वामींचं वचन लाखो… - नाशिक नाशिक · उत्तर महाराष्ट्र
गोदावरीच्या काठावरचं नाशिक हे रामायणाशी जोडलेलं प्राचीन तीर्थक्षेत्र आणि आजचं 'द्राक्षांचं शहर'. दर बारा वर्षांनी इथे कुंभमेळा भरतो. - त्र्यंबकेश्वर नाशिक · उत्तर महाराष्ट्र
नाशिकजवळचं त्र्यंबकेश्वर हे बारा ज्योतिर्लिंगांपैकी एक. काळ्या दगडातलं भव्य मंदिर आणि त्यामागे उभा असलेला ब्रह्मगिरी पर्वत यांचं दृश्य… - शिर्डी-शनी शिंगणापूर अहिल्यानगर · उत्तर महाराष्ट्र
अहिल्यानगर जिल्ह्यातलं शिर्डी हे श्री साईबाबांचं स्थान, आणि देशातल्या सर्वाधिक भाविक येणाऱ्या तीर्थक्षेत्रांपैकी एक. 'सबका मालिक एक' हा… - भंडारदरा अहिल्यानगर · उत्तर महाराष्ट्र
सह्याद्रीच्या उंच डोंगररांगांमध्ये वसलेलं भंडारदरा हे निसर्गप्रेमींचं आवडतं ठिकाण. प्रवरा नदीवरचं जुनं विल्सन धरण आणि त्यामागचा आर्थर तलाव… - जळगाव जळगाव · उत्तर महाराष्ट्र
खानदेशातलं जळगाव हे केळीसाठी देशभर प्रसिद्ध आहे — म्हणून त्याला 'केळीचं आगर' म्हणतात. इथली बोलीभाषा अहिराणी आणि खानदेशी जेवण यांचा खास… - तोरणमाळ नंदुरबार · उत्तर महाराष्ट्र
नंदुरबार जिल्ह्यातलं तोरणमाळ हे सातपुडा पर्वतरांगेतलं शांत, फारसं गर्दी नसलेलं थंड हवेचं ठिकाण. महाराष्ट्रातल्या दुसऱ्या क्रमांकाच्या उंच… - छत्रपती संभाजीनगर छत्रपती संभाजीनगर · मराठवाडा
'दरवाजांचं शहर' म्हणून ओळखलं जाणारं छत्रपती संभाजीनगर हे महाराष्ट्राची पर्यटन राजधानी म्हणावं असं शहर. युनेस्कोच्या वारसा यादीतली अजिंठा… - पैठण छत्रपती संभाजीनगर · मराठवाडा
गोदावरीकाठचं पैठण हे प्राचीन काळी 'प्रतिष्ठान' नावाने ओळखलं जायचं आणि सातवाहनांची राजधानी होतं. आज ते संत एकनाथांचं गाव आणि जगप्रसिद्ध… - तुळजापूर धाराशिव · मराठवाडा
धाराशिव जिल्ह्यातलं तुळजापूर हे आई तुळजाभवानीचं स्थान — छत्रपती शिवाजी महाराजांची कुलदेवता आणि महाराष्ट्रातल्या साडेतीन शक्तिपीठांपैकी एक. - नांदेड नांदेड · मराठवाडा
गोदावरीकाठचं नांदेड हे शीख धर्मियांच्या पाच तख्तांपैकी एक — तख्त सचखंड श्री हजूर साहिब — यासाठी जगभर ओळखलं जातं. गुरु गोविंदसिंह यांनी… - परळी-औंढा बीड-हिंगोली · मराठवाडा
मराठवाड्यातली ही दोन गावं ज्योतिर्लिंगांसाठी ओळखली जातात — बीड जिल्ह्यातलं परळी वैजनाथ आणि हिंगोली जिल्ह्यातलं औंढा नागनाथ. - नागपूर नागपूर · विदर्भ
महाराष्ट्राची उपराजधानी आणि 'संत्र्यांचं शहर' नागपूर हे भारताच्या भौगोलिक मध्यभागी वसलेलं आहे. विधिमंडळाचं हिवाळी अधिवेशन इथे भरतं. - ताडोबा चंद्रपूर · विदर्भ
चंद्रपूर जिल्ह्यातलं ताडोबा-अंधारी व्याघ्र प्रकल्प हे महाराष्ट्रातलं सगळ्यात जुनं राष्ट्रीय उद्यान आणि वाघ पाहण्यासाठी देशातल्या उत्तम… - चिखलदरा अमरावती · विदर्भ
अमरावती जिल्ह्यातलं चिखलदरा हे विदर्भातलं एकमेव थंड हवेचं ठिकाण. महाराष्ट्रात कॉफीची लागवड होणारं हे ठिकाण म्हणूनही ओळखलं जातं. - लोणार बुलढाणा · विदर्भ
बुलढाणा जिल्ह्यातलं लोणार सरोवर हजारो वर्षांपूर्वी उल्का आदळल्याने तयार झालं. बेसॉल्ट खडकात उल्केमुळे बनलेलं असं विवर जगात दुर्मीळ आहे,… - शेगाव बुलढाणा · विदर्भ
बुलढाणा जिल्ह्यातलं शेगाव हे संत गजानन महाराजांचं समाधीस्थान. 'गण गण गणात बोते' हा त्यांचा मंत्र लाखो भक्तांच्या ओठी असतो. - वर्धा-सेवाग्राम वर्धा · विदर्भ
वर्ध्याजवळचं सेवाग्राम हे महात्मा गांधींचं अनेक वर्षांचं निवासस्थान. स्वातंत्र्यलढ्यातले अनेक महत्त्वाचे निर्णय याच साध्या झोपड्यांमध्ये… - रामटेक नागपूर · विदर्भ
नागपूरजवळचं रामटेक हे टेकडीवरच्या प्राचीन राम मंदिरासाठी प्रसिद्ध आहे. वनवासात प्रभू रामचंद्रांनी इथे मुक्काम केला होता, अशी श्रद्धा आहे. - माथेरान रायगड · कोकण
माथेरान हे आशियातलं गाड्या-मोटारी नसलेलं एकमेव हिल स्टेशन मानलं जातं. गावाच्या वेशीनंतर पुढे फक्त पायी, घोड्यावर, किंवा हातरिक्षाने… - पाली रायगड · कोकण
पालीचा बल्लाळेश्वर हा अष्टविनायकांपैकी एकमेव असा गणपती आहे, जो एका भक्ताच्या — बल्लाळाच्या — नावाने ओळखला जातो. आख्यायिकेनुसार लहानग्या… - काशीद रायगड · कोकण
अलिबाग आणि मुरुड यांच्या मध्ये असलेला काशीदचा किनारा पांढऱ्या, बारीक वाळूसाठी आणि निळ्याशार पाण्यासाठी प्रसिद्ध आहे. किनाऱ्याच्या मागे… - दिवेआगर रायगड · कोकण
श्रीवर्धनजवळचं दिवेआगर हे शांत, स्वच्छ किनाऱ्यासाठी आणि नारळी-पोफळीच्या बागांसाठी ओळखलं जातं. गर्दीपासून दूर, घरगुती मुक्कामाची सोय असलेलं… - गुहागर रत्नागिरी · कोकण
रत्नागिरी जिल्ह्यातलं गुहागर हे लांबलचक, स्वच्छ किनाऱ्यासाठी आणि शांत, कौलारू घरांच्या गल्ल्यांसाठी प्रसिद्ध आहे. गावात व्याडेश्वराचं… - चिपळूण-परशुराम रत्नागिरी · कोकण
वाशिष्ठी नदीकाठचं चिपळूण हे कोकणाचं एक मोठं शहर. जवळच डोंगरावर परशुराम मंदिर आहे. पुराणकथेनुसार भगवान परशुरामांनी समुद्र मागे हटवून… - देवगड-कुणकेश्वर सिंधुदुर्ग · कोकण
'देवगड हापूस' हे नाव आंबाप्रेमींच्या तोंडाला पाणी आणतं! देवगड तालुक्याच्या लाल मातीत आणि खाऱ्या वाऱ्यात पिकणारा हापूस जगप्रसिद्ध आहे.… - वेंगुर्ला सिंधुदुर्ग · कोकण
सिंधुदुर्गच्या दक्षिण टोकाला असलेलं वेंगुर्ला हे काजू, नारळ आणि शांत किनाऱ्यांसाठी प्रसिद्ध आहे. सतराव्या शतकात इथे डच लोकांची वखार होती —… - डहाणू-बोर्डी पालघर · कोकण
मुंबईच्या उत्तरेला, गुजरात सीमेजवळ डहाणू आणि बोर्डी ही चिकूच्या बागांसाठी प्रसिद्ध गावं आहेत. 'घोलवड चिकू'ला भौगोलिक मानांकन मिळालं आहे.… - कास पठार सातारा · पश्चिम महाराष्ट्र
साताऱ्याजवळचं कास पठार पावसाळ्यानंतर रंगीबेरंगी रानफुलांनी भरून जातं — गुलाबी, जांभळी, पिवळी, पांढरी फुलं जणू गालिचा पसरल्यासारखी! इथे… - जुन्नर पुणे · पश्चिम महाराष्ट्र
जुन्नर परिसर इतिहासाचा खजिना आहे. इथेच शिवनेरीवर शिवरायांचा जन्म झाला. आणि दोन हजार वर्षांपूर्वी, सातवाहन काळात, जुन्नर हे मोठं व्यापारी… - भिलार सातारा · पश्चिम महाराष्ट्र
महाबळेश्वर आणि पाचगणीच्या मधोमध असलेलं भिलार हे भारतातलं पहिलं 'पुस्तकांचं गाव'. महाराष्ट्र शासनाच्या मराठी भाषा विभागाने २०१७ मध्ये हा… - कराड सातारा · पश्चिम महाराष्ट्र
कराड हे कृष्णा आणि कोयना नद्यांच्या संगमावर वसलेलं शहर आहे. दोन नद्या समोरासमोरून येऊन एकमेकींना भेटतात — म्हणून या संगमाला 'प्रीतिसंगम'… - नरसोबाची वाडी कोल्हापूर · पश्चिम महाराष्ट्र
कृष्णा आणि पंचगंगा नद्यांच्या संगमावर वसलेली नरसोबाची वाडी हे दत्तभक्तांचं महत्त्वाचं तीर्थक्षेत्र आहे. श्री नृसिंह सरस्वती स्वामींनी इथे… - ज्योतिबा कोल्हापूर · पश्चिम महाराष्ट्र
कोल्हापूरजवळच्या वाडी रत्नागिरी डोंगरावर ज्योतिबाचं प्राचीन मंदिर आहे. ज्योतिबा हे केदारनाथाचं रूप मानलं जातं, आणि… - माळशेज घाट पुणे-ठाणे · पश्चिम महाराष्ट्र
कल्याण-अहिल्यानगर मार्गावरचा माळशेज घाट पावसाळ्यात स्वर्गासारखा दिसतो — डोंगरांच्या कड्यांवरून असंख्य धबधबे कोसळतात, आणि घाटरस्ता ढगांत… - कामशेत-पवना पुणे · पश्चिम महाराष्ट्र
मुंबई-पुणे मार्गावरचं कामशेत हे भारतातल्या पॅराग्लायडिंगच्या प्रमुख केंद्रांपैकी एक आहे. डोंगरांवरून हवेत झेप घेऊन, पवना खोऱ्यावरून… - अष्टविनायक पुणे, रायगड, अहिल्यानगर · पश्चिम महाराष्ट्र
अष्टविनायक म्हणजे गणपतीची आठ स्वयंभू — आपोआप प्रकटलेली मानली जाणारी — स्थानं. ही आठही मंदिरं पुणे, रायगड आणि अहिल्यानगर जिल्ह्यांत आहेत.… - मोराची चिंचोली पुणे (शिरूर) · पश्चिम महाराष्ट्र
पुण्याहून सुमारे पन्नास किलोमीटरवर असलेलं मोराची चिंचोली हे गाव शेकडो मोरांचं घर आहे. गावकरी मोरांना कुटुंबाचा भाग मानतात — त्यांना दाणे… - अहिल्यानगर अहिल्यानगर · उत्तर महाराष्ट्र
पूर्वीचं अहमदनगर, आताचं अहिल्यानगर — १४९० मध्ये अहमद निजामशहाने वसवलेलं हे शहर निजामशाहीची राजधानी होतं. इथला भुईकोट किल्ला मोठा आणि भक्कम… - इगतपुरी नाशिक · उत्तर महाराष्ट्र
मुंबई-नाशिक मार्गावर, कसारा घाट चढून आल्यावर इगतपुरी लागतं. पावसाळ्यात हा परिसर धबधबे, धुकं आणि हिरवाईने भरून जातो. भावली धरण आणि आसपासचे… - येवला नाशिक · उत्तर महाराष्ट्र
नाशिक जिल्ह्यातलं येवला हे पैठणीचं मोठं केंद्र आहे. गावात शेकडो हातमागांवर रेशीम आणि जरीच्या धाग्यांतून पैठण्या विणल्या जातात — मोराच्या,… - सप्तशृंगी गड नाशिक (वणी) · उत्तर महाराष्ट्र
नाशिकजवळच्या वणी येथे, सात शिखरांच्या डोंगरावर सप्तशृंगी देवीचं मंदिर आहे. महाराष्ट्रातल्या साडेतीन शक्तिपीठांपैकी हे अर्धं पीठ मानलं जातं… - कळसूबाई अहिल्यानगर (अकोले) · उत्तर महाराष्ट्र
कळसूबाई हे महाराष्ट्रातलं सर्वोच्च शिखर आहे — सुमारे सोळाशे सेहेचाळीस मीटर उंच — म्हणून त्याला 'महाराष्ट्राचं एव्हरेस्ट' म्हणतात. शिखरावर… - माहूर नांदेड · मराठवाडा
नांदेड जिल्ह्यातलं माहूर हे महाराष्ट्रातल्या साडेतीन शक्तिपीठांपैकी एक — रेणुका मातेचं — पूर्ण पीठ मानलं जातं. रेणुका माता ही परशुरामांची… - खुलताबाद छत्रपती संभाजीनगर · मराठवाडा
वेरूळ लेण्यांच्या जवळ असलेलं खुलताबाद हे 'संतांचं खोरं' म्हणून ओळखलं जातं — इथे अनेक सूफी संतांचे दर्गे आहेत. याच गावात भद्रा मारुतीचं… - अंबाजोगाई बीड · मराठवाडा
बीड जिल्ह्यातलं अंबाजोगाई हे योगेश्वरी देवीचं तीर्थक्षेत्र आहे — अनेक कोकणस्थ आणि मराठवाड्यातल्या कुटुंबांची ती कुलदेवता आहे. मंदिर… - पेंच नागपूर · विदर्भ
नागपूरपासून सुमारे सत्तर किलोमीटरवर असलेला पेंच व्याघ्र प्रकल्प महाराष्ट्र आणि मध्य प्रदेश या दोन्ही राज्यांत पसरलेला आहे. पेंच नदी… - सिंदखेड राजा बुलढाणा · विदर्भ
बुलढाणा जिल्ह्यातलं सिंदखेड राजा हे राजमाता जिजाऊंचं जन्मस्थान आहे. १२ जानेवारी १५९८ रोजी लखुजी जाधवराव यांच्या राजवाड्यात जिजाऊंचा जन्म… - आनंदवन-हेमलकसा चंद्रपूर-गडचिरोली · विदर्भ
चंद्रपूर जिल्ह्यातल्या वरोऱ्याजवळ बाबा आमटे यांनी १९४९-५१ च्या सुमारास कुष्ठरोग्यांसाठी 'आनंदवन' सुरू केलं. समाजाने वाळीत टाकलेल्या… - मार्कंडा गडचिरोली · विदर्भ
गडचिरोली जिल्ह्यात वैनगंगा नदीच्या काठी मार्कंडेश्वराचा प्राचीन मंदिरसमूह आहे. इथली दगडी मंदिरं त्यांच्या बारीक कोरीव शिल्पांमुळे… - ठाणे ठाणे · कोकण
ठाणे हे 'तलावांचं शहर' म्हणून ओळखलं जातं — शहरात एकेकाळी तीसहून अधिक तलाव होते. मासुंदा तलाव (तलावपाळी) आणि उपवन तलाव ही ठाणेकरांची… - कर्जत रायगड · कोकण
मुंबई-पुण्याच्या मधोमध, सह्याद्रीच्या पायथ्याशी असलेलं कर्जत हे पावसाळी सहलींचं आणि शनिवार-रविवारच्या फार्महाऊसचं आवडतं ठिकाण आहे.… - जव्हार पालघर · कोकण
पालघर जिल्ह्यातलं जव्हार हे डोंगरावर वसलेलं, थंड हवेचं छोटं गाव आहे — त्याला कधी कधी 'ठाण्या-पालघरचं महाबळेश्वर' म्हणतात. हे मुकणे… - महाड रायगड · कोकण
सावित्री नदीकाठचं महाड हे इतिहासातलं एक महत्त्वाचं गाव आहे. २० मार्च १९२७ रोजी डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांनी इथल्या 'चवदार तळ्या'वर हजारो… - राजापूर रत्नागिरी · कोकण
रत्नागिरी जिल्ह्यातलं राजापूर एका अजब नैसर्गिक घटनेसाठी प्रसिद्ध आहे — 'राजापूरची गंगा'! उन्हाळे गावाजवळ असलेली कुंडं ठरावीक काळाने —… - एलिफंटा लेणी रायगड (घारापुरी बेट) · कोकण
मुंबईच्या गेटवे ऑफ इंडियापासून बोटीने सुमारे तासाभराच्या अंतरावर घारापुरी बेट आहे — आणि त्यावर एलिफंटाची प्राचीन लेणी. सुमारे पाचव्या ते… - कोयनानगर सातारा · पश्चिम महाराष्ट्र
कोयना नदीवरचं कोयना धरण हे महाराष्ट्रातल्या सर्वात महत्त्वाच्या धरणांपैकी एक आहे. याचा जलाशय — 'शिवसागर' — कित्येक किलोमीटर पसरलेला आहे.… - सासवड पुणे (पुरंदर) · पश्चिम महाराष्ट्र
पुण्याजवळचं सासवड हे संत ज्ञानेश्वरांचे धाकटे बंधू संत सोपानदेव यांचं समाधिस्थान आहे. आळंदीहून निघालेली ज्ञानेश्वर माऊलींची पालखी वारीत… - भोर पुणे · पश्चिम महाराष्ट्र
पुण्याच्या दक्षिणेला, नीरा नदीकाठी वसलेलं भोर हे पूर्वी 'भोर संस्थान' होतं — पंतसचिव घराण्याचं. विसाव्या शतकाच्या सुरुवातीला बांधलेला… - तुळापूर-वढू पुणे · पश्चिम महाराष्ट्र
पुण्याजवळच्या तुळापूर येथे भीमा, इंद्रायणी आणि भामा या तीन नद्यांचा संगम आहे. याच परिसरात मार्च १६८९ मध्ये औरंगजेबाने छत्रपती संभाजी… - ठोसेघर सातारा · पश्चिम महाराष्ट्र
साताऱ्यापासून सुमारे पंचवीस किलोमीटरवर असलेला ठोसेघर धबधबा पावसाळ्यात सह्याद्रीतल्या सर्वात सुंदर धबधब्यांपैकी एक मानला जातो. उंच… - चांदोली सांगली-कोल्हापूर · पश्चिम महाराष्ट्र
सांगली, कोल्हापूर, सातारा आणि रत्नागिरी जिल्ह्यांच्या सीमेवर सह्याद्रीत चांदोली राष्ट्रीय उद्यान आहे. कोयना अभयारण्यासोबत मिळून हा परिसर… - राधानगरी-दाजीपूर कोल्हापूर · पश्चिम महाराष्ट्र
कोल्हापूरपासून सुमारे पंचावन्न किलोमीटरवर असलेलं राधानगरी अभयारण्य हे महाराष्ट्रातलं पहिलं वन्यजीव अभयारण्य मानलं जातं. दाजीपूर भागात… - गगनबावडा कोल्हापूर · पश्चिम महाराष्ट्र
कोल्हापूरहून कोकणात उतरताना सह्याद्रीच्या माथ्यावर गगनबावडा लागतं. हा महाराष्ट्रातल्या सर्वाधिक पावसाच्या ठिकाणांपैकी एक आहे — पावसाळ्यात… - औदुंबर सांगली (पलूस) · पश्चिम महाराष्ट्र
सांगली जिल्ह्यात कृष्णा नदीकाठी औदुंबर हे दत्तक्षेत्र आहे. श्री नृसिंह सरस्वती स्वामींनी इथे चातुर्मास केला, असं मानलं जातं. मंदिराजवळचा… - धुळे धुळे · उत्तर महाराष्ट्र
खानदेशातलं धुळे हे इतिहास आणि संशोधनासाठी महत्त्वाचं शहर आहे. इथलं 'श्री समर्थ वाग्देवता मंदिर' म्हणजे समर्थ रामदास स्वामी आणि त्यांच्या… - प्रकाशा नंदुरबार · उत्तर महाराष्ट्र
नंदुरबार जिल्ह्यात तापी नदीकाठी वसलेलं प्रकाशा गाव 'दक्षिण काशी' म्हणून ओळखलं जातं. इथे तापी नदीला गोमाई आणि पुलिंदा नद्या मिळतात. नदीकाठी… - पाल जळगाव (रावेर) · उत्तर महाराष्ट्र
जळगाव जिल्ह्याच्या उत्तरेला, सातपुड्याच्या डोंगरांत पाल हे छोटं, थंड हवेचं ठिकाण आहे. खानदेशाच्या कडक उन्हात हा परिसर तुलनेने थंड आणि… - मुक्ताईनगर जळगाव · उत्तर महाराष्ट्र
जळगाव जिल्ह्यातलं मुक्ताईनगर (पूर्वीचं एदलाबाद) हे संत ज्ञानेश्वरांची धाकटी बहीण संत मुक्ताबाई यांच्याशी जोडलेलं तीर्थक्षेत्र आहे. लहान… - सिन्नर नाशिक · उत्तर महाराष्ट्र
नाशिकहून शिर्डीला जाताना सिन्नर लागतं, आणि इथे आहे यादवकालीन स्थापत्यकलेचा एक सुंदर नमुना — गोंदेश्वर मंदिर! अकरावं-बारावं शतकातलं हे… - लातूर लातूर · मराठवाडा
लातूर हे मराठवाड्यातलं एक प्रमुख शहर — आणि शिक्षणासाठी, विशेषतः दहावी-बारावीच्या निकालांतल्या 'लातूर पॅटर्न'साठी देशभर ओळखलं जातं.… - जांब समर्थ जालना · मराठवाडा
जालना जिल्ह्यातलं जांब हे गाव समर्थ रामदास स्वामींचं जन्मस्थान आहे. १६०८ मध्ये रामनवमीच्या दिवशी इथे त्यांचा जन्म झाला — त्यांचं मूळ नाव… - धाराशिव धाराशिव · मराठवाडा
पूर्वी उस्मानाबाद म्हणून ओळखला जाणारा जिल्हा आता धाराशिव म्हणून ओळखला जातो. शहराजवळच्या डोंगरात प्राचीन 'धाराशिव लेणी' आहेत — सुमारे… - बीड बीड · मराठवाडा
बीड शहरात एक अनोखं मंदिर आहे — कंकालेश्वर! हे यादवकालीन शिवमंदिर एका तळ्याच्या मधोमध बांधलेलं आहे, आणि मंदिरापर्यंत जायला छोटा पूल आहे.… - अमरावती अमरावती · विदर्भ
अमरावती शहराचं नाव अंबादेवीवरून पडलं, असं मानलं जातं. पौराणिक कथेनुसार श्रीकृष्णाने रुक्मिणीचं हरण इथल्या अंबादेवीच्या मंदिरातूनच केलं… - नवेगाव-नागझिरा गोंदिया-भंडारा · विदर्भ
विदर्भाच्या पूर्व टोकाला, गोंदिया आणि भंडारा जिल्ह्यांत नवेगाव आणि नागझिरा ही दोन जंगलं मिळून 'नवेगाव-नागझिरा व्याघ्र प्रकल्प' आहे. इथे… - टिपेश्वर यवतमाळ · विदर्भ
यवतमाळ जिल्ह्यातलं टिपेश्वर अभयारण्य आकाराने छोटं, पण वाघांच्या दर्शनासाठी गेल्या काही वर्षांत खूप प्रसिद्ध झालं आहे. ताडोबा-पेंचच्या… - चंद्रपूर चंद्रपूर · विदर्भ
चंद्रपूर हे पूर्वी गोंड राजांची राजधानी होतं. शहराभोवतीची जुनी तटबंदी आणि तिचे भव्य दरवाजे — जटपुरा, अंचलेश्वर, पठाणपुरा — आजही इतिहासाची…