अंबाजोगाई

बीड · मराठवाडा

बीड जिल्ह्यातलं अंबाजोगाई हे योगेश्वरी देवीचं तीर्थक्षेत्र आहे — अनेक कोकणस्थ आणि मराठवाड्यातल्या कुटुंबांची ती कुलदेवता आहे. मंदिर प्राचीन असून नवरात्रात इथे मोठा उत्सव होतो.

मराठी साहित्याच्या इतिहासात अंबाजोगाईला खास स्थान आहे. मराठीतले आद्यकवी मानले जाणारे मुकुंदराज यांची समाधी इथे आहे — त्यांचा 'विवेकसिंधु' हा ग्रंथ मराठीतल्या सुरुवातीच्या ग्रंथांपैकी एक मानला जातो. संतकवी दासोपंत यांचीही समाधी इथे आहे. गावात प्राचीन लेणी आणि कोरीव मंदिरंही आहेत.

पाहण्यासारखं

  • योगेश्वरी देवी मंदिर
  • आद्यकवी मुकुंदराज यांची समाधी
  • दासोपंतांची समाधी
  • खोलेश्वर आणि प्राचीन लेणी

खासियत

मराठवाडी जेवण — ठेचा, भाकरी, शेंगदाण्याची चटणी

जायचं केव्हा

ऑक्टोबर ते मार्च; नवरात्र

कसं जायचं

बीडहून सुमारे नव्वद किलोमीटर, लातूरहून सुमारे साठ.

जवळपास

परळी-औंढा, लातूर, तुळजापूर.

टीप

मराठी भाषाप्रेमींनी मुकुंदराजांची समाधी आवर्जून पाहावी.