← मागे

पंढरपूर

सोलापूर · पश्चिम महाराष्ट्र

चंद्रभागेच्या (भीमा नदीच्या) काठावरचं पंढरपूर म्हणजे वारकरी संप्रदायाचं परम श्रद्धास्थान. विटेवर उभा असलेला विठ्ठल आणि रुक्मिणी यांचं मंदिर लाखो भाविकांचं माहेरघर आहे.

आषाढी एकादशीला महाराष्ट्राच्या कानाकोपऱ्यातून पायी चालत आलेल्या वारकऱ्यांनी पंढरपूर फुलून जातं. चंद्रभागेत स्नान, नामदेव पायरीचं दर्शन आणि 'पांडुरंग हरी'चा गजर — हा अनुभव शब्दांत सांगणं कठीण.

आई-वडिलांची सेवा करणाऱ्या पुंडलिकाला भेटायला श्रीकृष्ण आला; पुंडलिकाने सेवेत खंड न पडावा म्हणून त्याच्याकडे वीट फेकली आणि 'यावर उभा राहा' म्हटलं — तेव्हापासून विठ्ठल विटेवर उभा आहे, अशी आख्यायिका आहे. चंद्रभागेच्या पात्रात पुंडलिकाचं मंदिर आहे.

वर्षात आषाढी, कार्तिकी, माघी आणि चैत्री अशा चार मोठ्या यात्रा भरतात. आळंदी, देहू आणि इतर ठिकाणांहून निघालेल्या पालख्या पंढरपूरजवळच्या वाखरीला मुक्काम करतात आणि तिथे रिंगण सोहळा होतो. शहरात विष्णुपद आणि गोपाळपूर ही ठिकाणंही भाविक आवर्जून पाहतात.

पाहण्यासारखं

  • विठ्ठल-रुक्मिणी मंदिर
  • चंद्रभागेचे घाट
  • आषाढी-कार्तिकीची वारी

खासियत

चुरमुरे-बत्तासे प्रसाद

जायचं केव्हा

वर्षभर; आषाढी एकादशीला लाखो वारकरी

कसं जायचं

सोलापूरहून साधारण ऐंशी किलोमीटर; पंढरपूर रेल्वे स्थानक.

जवळपास

तुळजापूर, अक्कलकोट, सोलापूर.

टीप

एकादशीच्या दिवशी दर्शनरांग खूप मोठी असते; इतर दिवशी शांतपणे दर्शन घेता येतं.