← मागे

शिबी राजा आणि कबुतर

महाभारत · वयोगट: ६ ते १२ वर्षं

शिबी नावाचा एक राजा होता. शरण आलेल्याचं रक्षण करायचं, हा त्याचा नियम होता. त्याची परीक्षा घ्यायचं देवांनी ठरवलं — अग्नी झाला एक कबुतर आणि इंद्र झाला एक ससाणा.

घाबरलेलं कबुतर उडत येऊन राजाच्या मांडीवर लपलं. मागून ससाणा आला आणि म्हणाला, 'राजा, ते माझं भक्ष्य आहे. मी भुकेला आहे. माझं अन्न हिरावून घेणं हाही अधर्मच!' राजा म्हणाला, 'शरण आलेल्याला मी सोडणार नाही. त्याऐवजी तुला हवं ते दुसरं अन्न देतो.' ससाणा म्हणाला, 'मग या कबुतराच्या वजनाइतकं तुझं स्वतःचं मांस दे.'

राजाने तराजू मागवला. एका पारड्यात कबुतर ठेवलं आणि दुसऱ्यात स्वतःच्या अंगाचं मांस कापून ठेवू लागला. पण कबुतर काही हलकं होईना. शेवटी राजा स्वतःच पारड्यात जाऊन बसला. तेव्हा अग्नी आणि इंद्र आपल्या खऱ्या रूपात प्रकट झाले, राजाला पूर्वीसारखं निरोगी केलं आणि म्हणाले, 'तुझ्यासारखा दयाळू राजा जगात दुसरा नाही.'

तात्पर्य: आपल्याकडे आसरा मागणाऱ्याचं रक्षण करणं, हे मोठं कर्तव्य आहे — त्यासाठी स्वतः त्रास सोसावा लागला तरी.