वाल्मीकि रामायण — या ग्रंथातली नावं
ग्रंथ: महर्षी वाल्मीकींचं आदिकाव्य — सात कांड, सुमारे २४,००० श्लोक
रामाची कथा — अयोध्येतला जन्म, वनवास, सीतेचं हरण, लंकेतलं युद्ध आणि राज्याभिषेक. यातल्या व्यक्तींची नावं (सीता, ऊर्मिला, भरत, लक्ष्मण…) आणि नद्यांची नावं इथे आहेत; प्रत्येक नावासोबत ते पहिल्यांदा जिथे येतं तो कांड, सर्ग आणि श्लोक. संस्कृत विकिस्रोतवरचा पाठ वापरला आहे; इतर आवृत्त्यांमध्ये (उदा. बडोदा चिकित्सक आवृत्ती) सर्ग-श्लोक क्रमांक थोडे वेगळे असू शकतात.
संदर्भ कसे दिले आहेत: कांड, सर्ग आणि श्लोक क्रमांक. मूळ संस्कृत पाठ: संस्कृत विकिस्रोत — रामायणम्.
- अंगद Angad — बाजूबंद; रामाचा दूत
- अंजना Anjana — हनुमानाची माता
- अंशुमान Anshuman — सूर्य; तेजस्वी
- अगस्त्य Agastya — दक्षिणेत आश्रम असलेले महर्षी
- अरुंधती Arundhati — वसिष्ठ ऋषींची पत्नी; अढळ निष्ठेचं प्रतीक
- अहल्या Ahalya — गौतम ऋषींची पत्नी, रामाने उद्धार केलेली
- ऊर्मिला Urmila — लक्ष्मणाची पत्नी, जनकाची कन्या
- कावेरी Kaveri — दक्षिणेतली पवित्र नदी
- कुश Kush — दर्भ (कुश) — त्याने रक्षा केलेला म्हणून वाल्मीकींनी ठेवलेलं नाव; रामाचा थोरला पुत्र
- केसरी Kesari — सिंह
- कौसल्या Kausalya — रामाची माता
- गंगा Ganga — पवित्र नदी
- गोदावरी Godavari — पंचवटीजवळची पवित्र नदी
- जटायू Jatayu — सीतेसाठी लढलेला गिधाडराज
- जनक Janak — विदेहाचा ज्ञानी राजा, सीतेचे पिता
- जांबवान Jambavan — अस्वलांचा ज्ञानी राजा
- जानकी Janaki — जनक राजाची कन्या — सीता
- तारा Tara — चांदणी
- दशरथ Dasharath — अयोध्येचा राजा, रामाचे पिता
- दाशरथी Dasharathi — दशरथाचा पुत्र — राम
- दिलीप Dilip — रघूचे पिता, अयोध्येचा राजा
- नल Nal — समुद्रावर सेतू बांधणारा
- नारद Narad — देवर्षी
- नील Neel — निळा; रामाच्या सेनेचा सेनापती
- भगीरथ Bhagirath — गंगेला पृथ्वीवर आणणारा राजा; अथक प्रयत्न करणारा
- भरत Bharat — रामाचा धाकटा भाऊ; सर्वांचं भरण-पोषण करणारा
- भरद्वाज Bharadwaj — प्रयागाजवळ आश्रम असलेले ऋषी
- मंदाकिनी Mandakini — चित्रकूटाजवळची नदी
- मांडवी Mandavi — भरताची पत्नी
- मारुती Maruti — मरुत (वायू) याचा पुत्र — हनुमान
- मैथिली Maithili — मिथिलेची राजकन्या — सीता
- यमुना Yamuna — पवित्र नदी
- रघुनंदन Raghunandan — रघुकुळाला आनंद देणारा — राम
- रघू Raghu — रघुवंशाचा पूर्वज राजा
- राघव Raghav — रघुकुळातला
- राम Ram — ज्याच्यात योगी रमतात; आनंद देणारा
- लव Lav — गवताचं टोक (लव) — त्याने रक्षा केलेला म्हणून वाल्मीकींनी ठेवलेलं नाव; रामाचा धाकटा पुत्र
- लक्ष्मण Lakshman — रामाचा धाकटा भाऊ; शुभ लक्षणांनी युक्त
- वसिष्ठ Vasishtha — रघुकुळाचे गुरू, ब्रह्मर्षी
- वाल्मीकी Valmiki — रामायणाचे रचयिते, आदिकवी
- विश्वामित्र Vishwamitra — सर्वांचा मित्र; रामाला अस्त्रविद्या देणारे ब्रह्मर्षी
- वैदेही Vaidehi — विदेह देशाची राजकन्या — सीता
- शत्रुघ्न Shatrughna — शत्रूंचा नाश करणारा
- श्रुतकीर्ती Shrutakirti — शत्रुघ्नाची पत्नी; जिची कीर्ती सर्वत्र ऐकू येते अशी
- सरयू Sarayu — अयोध्येजवळची पवित्र नदी
- सागर Sagar — समुद्र
- सीता Sita — रामाची पत्नी; नांगराच्या तासात (सीता) सापडलेली जनकाची कन्या
- सुग्रीव Sugriv — सुंदर मानेचा; किष्किंधेचा वानरराज, रामाचा मित्र
- सुमंत्र Sumantra — चांगला सल्ला देणारा; दशरथाचा मंत्री
- सुमित्रा Sumitra — लक्ष्मण-शत्रुघ्नांची माता; चांगली मैत्रीण
आणखी याद्या
मुलांची नावं · मुलींची नावं · दोघांसाठी
ग्रंथ: विष्णुसहस्रनाम · ललितासहस्रनाम · शिवसहस्रनाम (महाभारत) · भगवद्गीता · वाल्मीकि रामायण · सुब्रह्मण्य सहस्रनाम · गायत्री सहस्रनाम · ज्ञानेश्वरी · तुकाराम गाथा · गणेश अष्टोत्तरशतनामावली · दुर्गा अष्टोत्तरशतनामावली · लक्ष्मी अष्टोत्तरशतनामावली · सरस्वती अष्टोत्तरशतनामावली · राम अष्टोत्तरशतनामावली · कृष्ण अष्टोत्तरशतनामावली · हनुमान (आंजनेय) अष्टोत्तरशतनामावली · विठ्ठल अष्टोत्तरशतनामावली
देवता: विष्णू · कृष्ण · राम · विठ्ठल · शिव (महादेव) · ललिता (पार्वती) · दुर्गा · लक्ष्मी · सरस्वती · कार्तिकेय (स्कंद) · गायत्री · गणपती · हनुमान
प्रकार: दोन अक्षरी नावं · तीन अक्षरी नावं · निसर्गावरून नावं · गुणांवरून नावं
अ · आ · इ · ई · उ · ऊ · ऋ · ए · ओ · क · ग · च · छ · ज · त · द · ध · न · प · ब · भ · म · य · र · ल · व · श · ष · स · ह